تارنماي باشگاه كوهنوردي و اسكي دماوند وظيفه دارد نسلهاي گوناگون اعضاي باشگاه وفعالان كوهنوردي ايران را به جامعة كوهنوردي بنماياند و در خلال اين برنامه چهرههاي پرافتخار و پيشروي كوهنوردي به نحو شايسته معرفي شوند و از شرايط خاص هر دوره سخن گويند. باشد تا كسب شناخت از ادوار متنوع فعاليت كوهنوردان ، راه گشاي نحوة فعاليت موثرتر و دستيابي بهينه به اهداف والاتر باشد.
آشنايي با داود زكيپور محمودي
داود زكيپور محمودي از اعضاي فعال و مشهور باشگاه كوهنوردي واسكي دماوند متولد 17/1/1330 در شهر تبريز بوده و كارشناس فوريتهاي پزشكي وزارت بهداشت و درمان و آموزش پزشكي ميباشد. وي از سال 1352عضو رسمي باشگاه بوده و با بهرهگيري از آموزشهاي مختلف توانست پاياننامة كارآموزي فدراسيون كوهنوردي را در سال 1352 دريافت كند ، پايان نامة دوره آموزش اسكي كوهستان را در سال 1352 دريافت كرد و گواهينامة دورة تكميلي فدراسيون كوهنوردي را در سال 1357 كسب كرد.
تصوير داود رکي پور در صعود به قله الوند و کلاغ لانه به همراه محسن گلنار و علی ستوده و ساير همنوردان به مناسبت بزرگداشت پنجاه و پنجمين سال بنيان گذاري باشگاه کوهنوردي و اسکی دماوند
ايشان مسئوليتهاي مختلفي را در باشگاه عهدهدار بوده است، از جمله در سالهاي 1356 و 1357 مسئول كميته روابط عمومي، در سالهاي 1360 و 1361 دبير و از سال 1379 تا 1383 سه دورة متوالي بازرس باشگاه بوده است. ايشان در دورة فعاليت پرثمر خويش سالهاي زيادي عضو كميته آموزش و مربيان باشگاه بوده وخدمات درخشاني درآموزش و مربيگري سنگنوردي ، يخ نوردي فدراسيون كوهنوردي و همچنين باشگاه به جامعه كوهنوردي نموده است تدريس دورههاي كمكهاي اوليه و امداد و نجات كوهستان بنابر تخصص علمي ايشان مفيد فايدة بسيار براي اعضاي باشگاه و امدادگران فدراسيون كوهنوردي و سايرين بوده است. آخرين مسئوليت ايشان تصدي بازرسي موسسه ورزشي باشگاه كوهنوردي و اسكي دماوند طبق انتخابات تيرماه سال 1387 ميباشد.
داود زكيپور در نقش كوهنوردي فرهيخته ، قدم در راه انتشار مجله «راهيان كوه» كه يك رسانه تخصصي در زمينه كوهنوردي بود،گذاشت. اين نشريه به مدير مسئولي و صاحب امتيازي ايشان وبا سردبيري و همكاري آقاي فتحاله كياييها سالهاي 59 و 60 و 61 منتشر شد .این نشریه 6 شماره منتشر شد و پس از آن به علت تنگناي مالي و پس از چندي بعلت عدم همكاري وزارت ارشاد وقت و نداشتن پشتوانه مالي بعد از انتشار 6 شماره اين نشريه فرهنگي ورزشي به تعطيلي كشيده شد.
به جهت تبحر علمي و عملي، ايشان طي پاييز و زمستان سال 1360 از طريق برنامة جهان ورزش رادیو به آموزش كوهنوردي و كوهپيمايي ميپردازد.
داود زكيپور دانش علمي و فني خود را در برنامههاي ورزشي برجستة خود بارور نموده و صيقل داد چنانكه به همراه گروهي از ياران همنورد ،توانستند فصل زريني در كتاب فعاليتهاي كوهنوردان ايراني را به نام باشگاه دماوند ثبت كنند. اين برنامهها به شرح ذيل ميباشد:
صعود قلل داخلي در فصول مختلف و برخي اولينها شامل: اولين تلاش صعود زمستانی دوجبهه شرقی و غربی-اولین تلاش صعود به قله علم كوه از مسير گروه آلمانها در زمستان سال 1355 ، اولين صعود زمستاني دو جبهه شرقي و غربي دماوند در سال 1356 و شب ماني بر فراز قله ، نصب طاقچه فلزي توسط گروهي از اعضاي باشگاه بر ديوارة علم كوه در سال 1356 و صعود علم كوه از طريق گروه آلمانها، سرپرستي تيم صعود كننده از يال شرقي دماوند در برنامة زمستاني صعود از 4 یال شمالي ، جنوبي، غربي و شرقي و فرود با اسكي از قله در سال 1360، مشاركت در اولين تلاش زمستاني براي صعود ديوارة علم كوه در همكاري باشگاه دماوند و گروه البرز قزوين در سال 1362 . در زمينة صعودهاي برون مرزي آقاي زكيپور و همنوردان هم دورة ايشان در باشگاه شامل مجتبي مظاهري ، علي اسكندراني ، فتح اله كياييها ،بهروز باباجاني ، بهروز رئيسي ، احد سالكي و احمدخيامي و سهيلا رئيسي اولين گروه مستقل و غيردولتي را براي صعود به قله گاه شر بروم در سال 1357 همراهي كردند و طي اين برنامه تا ارتفاع 7100 متر صعود كردند و به علت بروز مشكلاتي ، در عين داشتن توانايي و مهارتهاي لازم از صعود قله بازماندند.
شخصيت برون گرا و گرم و صميمي ، تبحر علمي در زمينة علوم پزشكي و امداد و نجات، سابقة فعاليتهاي برجستة كوهنوردي و صعودهاي ورزشي و خصلت صداقت و بيريايي موجب نفوذ و اعتبار ايشان در سازمانهاي علمي ، فرهنگي و اجتماعي گشته است.
- عضويت در هيئت پزشكي ورزشي اداره كل تربيت بدني استان تهران، فدراسيون پزشكي ورزشي جمهوري اسلامي ايران، كميتة پزشكي فدراسيون كوهنوردي و صعودهاي ورزشي جمهوري اسلامي ايران، كميتة پزشكي فدراسيون اسكي جمهوري اسلامي ايران، انجمن پزشكي كوهستان ايران، انجمن كوهنوردان ايران نشانگر اعتبار اين شخصيت برجستة چند وجهي است. از اولين اعضاي بنياد هيماليايي فدراسيون كوهنوردي ايران در سال 1357
- عضو هيئت مديره انجمن كوهنوردي ايران سال 1381 و راهاندازي روابط عمومي در آن سال
- مسئول پزشکی اردوی بین المللی غارنوردی ایران
مصاحبة ذيل برخي از جنبههاي فعاليت آقاي زكيپور را تشريح ميكند و اميد است بتواند در آشكار نمودن برخي مسائل پنهان موثر واقع شود:
س – شما قبل از عضويت در باشگاه سابقه كوهنوردي داشتهايد؟
ج- كوه پيمايي تفريحي در ايام تحصيل دبيرستان و سپس از طريق آقاي علي ستارزاده با باشگاه آشنايي يا فتم.
س: با توجه به شناخت شما از شرايط ورزش كوهنوردي در ايام پيش از انقلاب اسلامي و رویکردی كه نيروهاي سياسي نسبت به ورزش كوهنوردي داشتند با توجه به شرايط پيروزي انقلاب كوبا از طريق حملة نيروهاي انقلابي از كوهستانها به شهرها و يا پيروزي جنگهاي چريكي در چين بر عليه حكومت وقت در حملات نيروهاي انقلابي از کوهستانها به شهرها، آيا شما مواردي از رويكرد حكومت سابق به اين ورزش يا انعكاس اين شرايط در باشگاه سراغ داريد؟
ج – واقعيت اينست كه حكومت سابق ميانة خوبي با كوهنوردي نداشت و اين بديهي بود كه بسياري از جلسات مبارزين در خارج شهر و اغلب در كوهها بود و اطلاع موثق دارم كه قرار تظاهرات مردمي در جلسات تشکیل شده در كوهستانها اتخاذ ميشد و به اجرا در ميآمد و غالب كوهنوردان خصوصا دانشجويان رويكرد خصمانه نسبت به رژيم شاه داشتند. ولي در باشگاه هيچگاه مجالي به نيروهاي سياسي براي تحت تاثير قراردادن روند حركت آن داده نشد و باشگاه همواره محلی براي رشد و گسترش ورزش هاي كوهنوردي و صعودهاي ورزشي بوده و هست .
س – برخي منتقدين نسبت به روية پيش كسوتهاي باشگاه و رويكرد تحكم آميز آنان نسبت به حركتهاي نوين و نوآوري در ادارة باشگاه ادعاهايي را مطرح ميكنند .نظر شما با توجه به اينكه سالها در ادارة امور باشگاه سهيم و فعال بودهايد چيست؟
ج – پيش كستوتهاي باشگاه از سرمايههاي گرانبهاي ورزش كوهنوردي ايران ميباشند و همواره پشتيبان حركتهاي اصولي تشكيلاتي و نوين ورزشي و مشوق جوانان در انجام فعاليتهاي بكر و پيشرو بودهاند و با كمال ميل تجربيات و دانش خود را بدون هيچگونه چشمداشت مالي و غيره در اختيار نوآموزان قرار دادهاند و همواره با نسلهاي جديد باشگاه درآميخته بودهاند و اين ادعا اساسا بيپايه ميباشد. تداوم پيشگامي باشگاه در عرصة تشكيلاتي و فرهنگي و اجتماعي و ورزشي ناشي از همين شور و علاقة نسلهاي مختلف باشگاه در پيشبرد و ارتقاي تواناييهاي مجموعة باشگاه بوده است و مواردي از ناسازگاري نسل جديد با پيش كسوتها وجود داشته كه در هر مجموعهاي قابل بروز ميباشد ولي حركت توقف ناپذير و رو به رشد ، همه مشكلات را به حل و فصل رسانده. البته در اينجا بايد نقش فوق العاده موثر پيش كسوتان در راهبري فكري و مالي و حمايت همه جانبه و بدون چشم داشت ايشان را ذكر كنم چرا كه هيچگاه پيشبرد اهداف باشگاه با درآمدهاي حاصل از حق عضويت و غيره امكانپذير نميباشد مگر اينكه دلسوزي و علاقة آنان كه در اين مكتب درس از خود گذشتگي را به خوبي آموختهاند، به كمك باشگاه بیایند.
س- مظاهري ، اسكندراني ، كياييها، زكيپور ، باباجاني، چهرههاي تابناك دهة 50 در باشگاه بودند. اين گروه كار بلد و جسور چگونه به موفقيتهاي شان دست يافتند و چه شد كه به سوي فتح قلهگاشربروم متمايل شدند؟
ج – همان طور كه گفته شد باشگاه همواره در نوك پيكان ورزش كوهنوردي ايران جاي داشته و چنانكه اولين صعودهاي زمستاني دماوند و علم كوه توسط آقايان اکینچه و زيارتي وحضور مداوم اين عزيزان در هدايت و سازماندهي فعاليتهاي باشگاه باعث ايجاد انگيزه در ظهور حركت هاي پيشرو بوده است. لذا گروهي هم كه شما نام برديد در اين مكتب با ميل به انجام برنامههاي بديع پرورش يافته بود و ما با برنامههايي كه اجرا كرديم اين احساس را داشتيم كه توانايي خود را در صعود به هشت هزار متريها بيازماييم و اين هم در جامعه كوهنوردي آن زمان حركتي نوظهور بود.
لطفا به طور مختصر از نحوه شكلگيري اين برنامه توضيحاتي ارائه فرماييد؟
جواب :این برنامه تقريبا هم زمان بود با اعزام تيم دولتي به برنامه معروف به"2 ميليون توماني" قلة ماناسلو كه با بودجه فدراسيون كوهنوردي وقت اجرا ميشد.
ما قصد داشتيم با همت و اراده و اعتمادبه نفس خود پاي دو راه صعود به گاشر بروم گذاريم .البته دوست عزيزم فتح اله كياییها به طور كامل جزئيات اين برنامه را در مجلات شمارة 21 ، 22 ، 23 ، 24 و 25 مجلة كوه تحت عنوان پيشگامان هيماليا به رشتة تحرير درآورده ولي چند نكته را قابل ذكر ميدانم از جمله اينكه فدراسيون وقت هيچگاه از اين برنامه پشتيباني نكرد و حتي حاضر نشد كه براي دريافت گذرنامة جمعي گروه اقدام كند و با توجه به دانشجو و ممنوع الخروج بودن بعضی اعضاي گروه مشكلاتي در خروج ما وجود داشت همچنين مشكلات مالي گروه و عدم تكافوي تداركات ، ما را در عين شايستگي ناگام گذاشت و هيچگاه از يادم نميرود كه وقتي در آخرين روز صعود در ارتفاع 7100 متري به مشكلات مان از قبيل تغذيه و كمبود مواد غذايي، نداشتن پول جهت تامين باربران و ضعف پوشاك و وسايل فني گروه توجه كرديم هيچ راهي جز برگشت نديدیم و همه اعضاي گروه بابغض به سوي كمپ هاي پايين حركت كرديم و در كل مسير بازگشت از جهت سرخوردگی هیچ صحبتي بين بچه های گروه رد و بدل نشدو همه متاسف از فراواني توانايي و اشتیاق و ناتواني در تدارك مالي و ملزومات و شكست در هدف بوديم.
جالب توجه اينكه وقتي به ايران برگشتيم بعلت اينكه چك 10.000 تومان كمك مالي فدراسيون را از طريق سفارت ايران در پاكستان عودت داده بودیم و اين عمل ما اعتراضي بود به سازمان تربيت بدني و فدراسيون كوهنوردي وقت ،به جاي دسته هاي گل در فرودگاه مهرآباد از طريق عوامل بازرسي شاهنشاهی تک تک به سازمان فراخواني شده و مورد بازجويي قرار گرفتیم. از سوي ديگر وجود فردي غير عضو باشگاه و بظاهر صلاح باعث پريشاني و دگرگوني در برنامه شد.
عكس ها و فيلمهايي كه او تهيه كرد هيچگاه به دست ما نرسيد و حتي در اختيار راديو تلويزيون وقت قرار نگرفت و ما در حسرت ديدن فيلمهاي آن برنامه و اسلايدهاي تهيه شده هستيم.
س – برنامههاي ورزشي شما در حال حاضر چگونه است؟
ج – من حدود 11 سال پيش به يك حملة قلبي مبتلا شدم كه خوشبختانه به خير گذشت و باعث شد كه در اجراي برنامههاي كوهنوردي جانب احتياط را بگيرم ولي هيچگاه كوهنوردي را متوقف نكردهام و نتوانستهام از علاقة خود به طبيعت و كوه بگريزم .
البته پزشك معالج من فعاليتهاي سنگين ورزشي سابق و فشارهاي ناشي از كولهكشتيهاي با وزن سنگين و غيره را در وضعيت غيرطبيعي بودن دريچههاي قلب تا حدودي موثر ميداند و من همين جا از همة دوستان تقاضا ميكنم از واردآوردن فشار بيش از حد در برنامههاي كوهنوردي به بدن و قلب خود خ
ودداري كنند تا در سنين ميانسالي و پيري به عوارض آن مبتلا نشوند.
س – طي 4 سال گذشته باشگاه پاي در راه تحولات و اصلاحات ساختاري و اسامي نهاده است. رويكرد شما به اين اصلاحات چيست و آينده آن را چگونه ارزيابي ميكنيد؟
مشكلات موجود در ادارة باشگاه در سالهاي آخر دهه 70 به اوج خود رسيد و اين ، ايجاد طرح نوين در مديريت و سازماندهي باشگاه را ميطلبيد. لذا با تدبير جمعي و همت صاحبان انديشه و تجربه، طرح اساسنامة جديدي ريخته شد و پس از تصويب در مجمع عمومي اعضاي باشگاه و ثبت قانوني آن باشگاه روند جديدي را در پيش گرفته .البته اجراي موفق تدابير اساسنامة جديد نيازمند زمان و كسب تجربه و رفع اشكالات اجرايي و قانوني ميباشد ولي باشگاه توانسته موفقيتهاي محسوسي در ادارة امور خود داشته باشد و اين باعث اميدواري همة نيروهاي دوست دار علاقهمند به عزت و قدرت باشگاه شده است. باشگاه همواره فعاليت عام المنفعه داشته و اين باعث جلب علاقهمندان مخلص و بيرياي ورزشي شده است و مشاركت مردمي اعضا، ستون و زيربناي فعاليت باشگاه است.
س :در مورد نشریه"راهيان كوه" چه خاطراتي داريدو تاريخچة انتشار آن چيست؟
ج -علاقهمندي من و يكي از دوستان به امور فرهنگي وعلمي و جاي خالي يك رسانة تخصصي براي فعاليت كوه نوردان ايران ما رابر آن داشت قدم در راه كسب امتياز نشريه «راهيان كوه» بگذارم.
انتشار اين نشريه نه تنها نفع مادي براي دستاندر كاران انتشار آن نداشت بلكه در مجموع درآمدهاي ما را چند سال بلعيد . البته انتشار نشريه موجود منافع بسياري براي جامعه كوهنوردان ايران داشت، از جمله اينكه اطلاعات علمي و فني و تكنيكي بسياري در اختيار علاقهمندان قرار داد و ارتباطات موثر بسياري را ايجاد كرد و تحسين علاقهمندان را برانگيخت ولي به جهت جو سياست زدة سالهاي انتشار آن، استقبال در خور از آن صورت نگرفت و از سوي ديگر بيميلي صادركنندگان مجوز انتشار نشريه و تمديد آن باعث بروز دل سردي ما شد و در نهايت نشريه تعطيل شد. نكتة جالب در انتشار نشريه آن بود كه تمام امور فني و هنري و اجرايي آن نشريه توسط من و فتح اله كيایي ها انجام ميشد. حتي به جهت عدم دسترسي به منابع عكس و غيره ما مجبور بوديم همه عكسهاي آموزشي و خبري و غيره را به همت خودمان تهيه كنيم. مثلا به پاي خو د به بند يخچال ميرفتيم و از تمرينات سنگنوردي عكس ميگرفتيم و در نشريه منتشر ميكرديم چون دست ما از مجلات كوه خارجي و امكاناتي كه مثلا الآن از طريق اينترنت به دست ميآيد كوتاه بود همة عكسها و تصويرها را خودمان توليد ميكرديم و مطالب نيز توليد خودمان و اعضاي باشگاه بودند .دستگاه تايپ خريده بوديم و در دفتر باشگاه شب ماني داشتيم و امور تايپ و مونتاژ و غيره را همه خودمان انجام ميداديم و خلاصه همه كارة نشريه بوديم و با علاقه و عشق خاصي به اتفاق آقاي كيایيها اين كار را انجام ميداديم.
س – آخرين برنامة كوهنوردي و اسکی كه رفتهايد چه بوده؟
ج – اخیرا به قله الوند و كلاغ لانه به مناسبت پنجاه و پنجمین سال تاسيس باشگاه صعود كردیم و در فصل زمستان مرتبا اسكي بازي ميکنم
هم اکنون نیز در اردوی بین المللی غارنوردی ایران در سمت مسئول پزشکی مشارکت دارم.
س - رويكرد فدراسيونهاي كوهنوردي با باشگاه را چگونه ارزيابي ميكنيد؟
جواب :فدراسيونهاي كوهنوردي در همه زمانها به جهت فرهنگ و دانش و فعاليتهاي وزين اعضاي باشگاه از نيروهاي باشگاه در پيشبرد اهداف خود استفاده كردهاند و باشگاه نيز همواره در خدمت ورزش كوهنوردي در همه عرصهها چه دولتي و چه مستقل بوده است و هيچگاه قائل به فاصلهاي با فدراسيون كوهنوردي نبوده است. البته اين به معناي تامين مالي و امكانات و غيره توسط فدراسيون ها نبوده چرا كه جز موارد محدودي هيچگاه حمايت مادي خاصي از فدراسيونها و هيئتها در طول تاريخ باشگاه نبودهايم.
س – در مورد پنجاه و پنج سال فعاليت باشگاه چه بيان و احساسي داديد؟
جواب : در يك كلام نيروي محركة فعاليت 55 سالة باشگاه عشق و علاقة اعضاي باشگاه براي حفظ اين سر پناه دوستداران طبيعيت و ورزش و علاقهمندان به ورزش اجتماعي و فني كوهنوردي و صعودهاي ورزشي در دامن طبيعت بوده است و وجود نسلهاي مختلف از افرادي كه باشگاه را مكاني براي حفظ و ارتقاي سلامت و بهداشت بدني و رواني و اجتماعي دانستهاند و با تمام وجود به بقاي آن عشق ميورزند توانسته سنت فعاليت عام المنفعه باشگاه را پايدار نگه دارد.
س: در مورد نحوة فعاليت پيش كسوت هاي كوهنوردي و در مقايسة با كشورهاي پيشرفته چه پيشنهادهايي داريد و چه اقداماتي را مناسب ميدانيد.
جواب :من اطلاع خاصي از وضعيت پيش كسوتها در كشورهاي پيشرفته ندارم ولي خود ما در انجمن كوهنوردان در حال ايجاد انجمني براي حمايت از پيش كسوتها هستيم و اطلاعات آن بزودي در اختيار جامعة كوهنوردي ايران قرا خواهد گرفت.
س – نظر باينكه شمادرسال 1356 تا ارتفاع 7100 متري گاشر بروم صعود كرديد آيا طبق سنوات گذشته و قوانين _ فدراسيون كوهنوردي و صعودهاي ورزشي جمهوري اسلامي ايران جزو قهرمانان ملي محسوب ميشويد يا نه؟
جواب: سوال بجايي بود . اولا بخاطر قهرماني فعاليت كوهنوردي نكردم و برنامه گاشربروم هم از اين قبيل برنامه ها بود.
اما در چند سال اخير مرسوم شده كساني كه از 7000 متر به بالا صعود كردهاند جهت دريافت مدال قهرماني طبق جدول موجود در فدراسيون معادل سازي شوند. من باب مثال افرادی هستند كه براي صعود ارتفاع 7050 متري مدال نقره آسيايي را دريافت كردهاند. ولي متاسفانه بعلت اداره امور فدراسيون بطور سليقهاي در ادوار پيش توسط روساي فدراسيون كوهنوردي ،اکنون بيش از دو سال است كه اعضاي تيم گاشربروم جهت دريافت حكم قهرماني خود در فدراسيون تشكيل پرونده دادهاند ولي تا به امروز نتيجهاي نگرفتهايم.
مصاحبه،پیاده سازی نوار،ویرایش توسط :سیامک شایان پور
